De wat oudere kinderen zijn vaak al redelijk in staat om mee te denken over hun gezondheid en de problemen die daarmee te maken hebben. Daarom is in de wet voor drie leeftijdscategorieën vastgelegd  wie toestemming voor een onderzoek of behandeling moet geven: het kind, de ouders of beiden.

De drie categorieën zijn:

• kinderen tot 12 jaar;
• kinderen van 12 tot 16 jaar;
• kinderen van 16 jaar en ouder.

Tot 12 jaar
Kinderen tot 12 jaar vallen volledig onder de zeggenschap van de ouders.

Ouders moeten dus toestemming geven voor de behandeling van hun kind.   

Volgens de wet dienen ouders en hulpverleners bij het nemen van beslissingen over medische behandelingen of onderzoeken ook rekening te houden met de opvattingen en de wensen van het kind zelf. 

12- 16 jaar
Kinderen van 12 tot 16 jaar hebben volgens de wet bij medische behandelingen of onderzoeken een belangrijke eigen stem.

Voor deze leeftijdscategorie geldt dat behalve de ouders ook het kind zelf toestemming moet geven voor een onderzoek of behandeling;

Als het kind een bepaalde behandeling wil en de ouders geven geen toestemming, dan zal de arts afwegen of ‘niet behandelen’ ernstig nadeel voor het kind kan opleveren. Is dat het geval dan zal hij het kind behandelen. De arts zal zich ervan moeten verzekeren dat het kind een behandeling ‘weloverwogen’ wil. In principe moet de arts wel overleggen met de ouders. Op grond van wat wordt genoemd ‘goed hulpverlenerschap’ mag een arts ook de afweging maken de ouders niet in te lichten als het kind uitdrukkelijk verzoekt dit niet te doen. Bijvoorbeeld bij het voorschrijven van de pil zou dit het geval kunnen zijn.

Vanaf 16 jaar
Jongeren van 16 jaar en ouder worden door de wet op één lijn gesteld met volwassenen.
Patiënten van deze leeftijd worden dus niet meer als minderjarig beschouwd, ook al zijn zij nog geen 18 jaar. Zij kunnen zelfstandig beslissen of zij voor een medisch onderzoek of behandeling toestemming geven. Toestemming van de ouders is niet nodig. Indien de jongere niet wil dat de ouders worden geïnformeerd, mag de arts dit niet doen.

Bijzondere situaties
Voor bijzondere situaties gelden bijzondere regels. Meer informatie daarover vindt u o.a. op de site van de Stichting Kind en Ziekenhuis: www.Kindenziekenhuis.nl  en KNMG.